dinsdag, augustus 26, 2008

Afsluiting


Het is voorbij. In iets meer dan drie weken heb ik veel van Beijing gezien. Dit blog toont veel van wat ik heb gezien, ik vond het leuk om bij te houden en vond het leuk om de reacties te krijgen. Tijd voor een afsluitend bericht en een ‘kritische’ nabeschouwing op Beijing.

Het ‘echte ‘ China

Wie naïef is en deze spelen heeft meegemaakt, zal zeggen dat dit de “mooiste Spelen ooit” waren en dat China snel “verwestert”. Maar noch op televisie noch in Beijing heb je het 'echte' China kunnen zien. We hebben de Spelen gezien, the biggest Show on earth. Maar ondanks Coca Cola en MacDonalds zie ik China niet echt verwesteren.

De armoede

Verboden met de economische groei van China is onmiskenbaar de armoede. Juist door de enorme aantallen arbeiders die werken voor een habbekrats, is China economisch sneller aan het groeien dan het westen. Ik heb echter nog nergens zo’n grote kloof gezien tussen rijk en arm. Je ziet hier in het zakendistrict prachtige auto’s en enorme luxe wolkenkrabbers.

Maar daar staat dus tegenover dat de vuilnis bij onze luxe appartementen werd opgehaald door mensen met een bakfiets. Ik durfde er geen foto van te maken, maar geloof me: er passen heel veel vuilniszakken op een bakfiets. Kenmerkend is dat je die armoede niet of nauwelijks te zien krijgt. Dat geldt voor de televisiekijker maar ook voor de toerist.

De vraag is hoe Beijing er over een half jaar uit ziet. Het kan haast niet anders dat Beijing dan minder schoon is. Er ligt nu niets op straat, ook geen sigaretten. Er zal ook minder groen zijn. Want de mooie bloemenperkjes bestaan uit honderden potjes en die plantjes zullen verwelken. Ook zal het straatbeeld weer veranderen vanwege de tijdelijke verkeersregels.

Verkeer en smog

China heeft veel regels gemaakt om de smog te beperken en dat is redelijk gelukt. Om het aantal auto’s te beperken waren alle oude en vervuilende auto’s verbannen uit Beijing. Ook mochten per dag afwisselend auto’s met oneven of even kentekens de straat op (taxi’s uitgezonderd). Je kunt je niet voorstellen hoe erg de smog anders zou zijn geweest!

Deze verkeersregels ten spijt was er natuurlijk wel een enorme hoeveelheid smog. Ook wie niet hoefde te sporten heeft dat gemerkt. Mijn verkoudheid wijt ik vooral aan de grote temperatuurverschillen (zowel in gebouwen als in taxi’s zitten airco’s). Maar toen mijn verkoudheid over was kreeg ik een kriebelhoest die aanhield en die wijt ik aan de smog.

Ik weet nog goed dat ik twee jaar geleden uit Shanghai terug kwam en in Nederland met een glimlach de frisse lucht opsnoof. Ik stond in de parkeergarage van Schiphol. Omdat het deze keer bij terugkomst in Nederland - voor Nederlandse begrippen – benauwd was, was het verschil kleiner. Maar ik ben erg blij terug te zijn, daar had ik het niet lang meer uitgehouden.


Veiligheid

Van tevoren was er veel gewaarschuwd, gedraag je als je in China bent want als je iets doet dat niet naar de zin is van de Chinezen dan moet je maar afwachten of je nog het land uit mag. De eerste dag waren we dan ook wat angstig om door een rood licht te lopen (terwijl er geen verkeer aan kwam) omdat er bij elke kruising politieagenten staan.

Maar uiteindelijk moet ik zeggen dat ik nergens een probleem heb gezien en geen verhalen kan vertellen over security die streng was. Of politie die mensen heeft opgepakt of visa heeft ingetrokken. Eigenlijk het tegendeel: de controles waren heel soepel en ik denk dat het voor een terrorist kinderspel was geweest om een aanslag te plegen.

Voor je ergens in kon komen was er altijd een uitgebreide check met poortjes en tassencontrole, zoals we die kennen op vliegvelden. Ondanks dat ik telefoon en geld altijd in mijn tas stopte, ging het alarm altijd af als ik door een poortje stapte (bij iedereen eigenlijk). Dus volgde altijd een check van voorkant en achterkant met een soort cricket-bat.

Ook die cricket-bat piepte altijd maar het leek wel of het voor de mensen belangrijk was om die routine te volgen en dat het piepen eigenlijk genegeerd werd. Mijn tas heb ik in op 1 of 2 keren na altijd open moeten ritsen. Ik heb weliswaar 90% van de keren een slok van mijn water moeten nemen, maar ik heb slechts een keer mijn camera aan hoeven zetten en mijn laptop geen enkele keer. Het was een routine, maar die was niet altijd hetzelfde.

Zwemmen

Het zwembad was na het enorme atletiekstadion het meest opvallende gebouw in Beijing. De zwemprestaties waren over het geheel ook opvallend goed, wat mede kwam door de nieuwe badkleding dit seizoen. Je ziet gewoon dat zwemmen in deze pakken minder energie kost en dat het harder gaat. De vraag is of er nieuwe regels gaan komen voor badkleding.

Wat de Nederlanders betreft is het geen succesvol zwemtoernooi geweest. Hoewel Maarten van der Weijden en de waterpolodames het voor de KNZB goed maakten, werd van de zwemmers meer verwacht. Er is geen perfect recept voor topprestaties!


Race-analyses

Als race-analist ben ik niet bij de voorbereiding van de zwemmers geweest en kan dus geen antwoord geven over de vraag waarom er geen 4 of 5 medailles zijn gehaald. De zwemmers hebben een heel voorspoedige voorbereiding gehad. Ze hebben meerdere trainingskampen doorlopen en er werd heel hard gezwommen in de trainingen. Het lijkt erop dat er te vroeg is gepiekt en dat de zwemmers in de laatste week te weinig (hard) hebben getraind.

Voor mij als race-analist waren de voorzieningen prima, dankzij de accreditatie die ik een dag voor aanvang alsnog kreeg. Anders had ik mijn werk niet of vrijwel niet kunnen doen. Nu kon ik samen met collega’s van andere landen bovenaan de tribune filmen en analyseren. Het is elke keer weer leuk om collega’s aan het werk te zien. Al was het maar om weer de bevestiging te hebben, van het feit dat wij met onze race-analyses goed bezig zijn!


Londen 2012

Omdat het mijn eerste Spelen zijn geweest zal het Olympische sfeertje mij het meest bij blijven. Maar van iedereen die er meer heeft meegemaakt hoor ik hetzelfde: dit zijn de grootste en mooiste spelen ooit. Dit kan "nooit" meer worden overtroffen.

Natuurlijk zullen de Spelen in Londen ook heel mooi zijn, maar het kan niet groter of grootser dan hier in Beijing. Hier is zo verschrikkelijk veel geld geïnvesteerd in stadions en in infrastructuur, hier zijn ontelbare vrijwilligers op de been, dit kan nergens anders als in China.



Amsterdam 2028

Er is het afgelopen jaar druk gespeculeerd over een kandidatuur van Nederland voor 2028. Kijkend naar deze Spelen kan Nederland niets organiseren dat in de buurt komt van Beijing. Ik denk dat het verstandiger is om die miljoenen te investeren in de Sport, en niet in de Spelen. Want we kunnen in veel sporten beter presteren als er meer geld is.

Ik vind het leuk om reacties te krijgen op dit blog. Misschien tot een volgend blog!

De terugreis

Hehe, ik ben weer thuis. We vertrokken rond 7 uur in de ochtend en rond 6 uur in de avond was ik thuis. Met 6 uur tijdverschil dus deur tot deur 17 uur. Het vliegtuig was iets te laat weg, want kwam doordat het inchecken anderhalf duurde, wellicht door de cameraploeg die allerlei apparatuur en extra gewicht mee moest nemen.



We vlogen niet met de rest van de Nederlandse ploeg naar Schiphol, maar we vlogen van en naar Dusseldorf. Gelukkig heb ik een lieve vriendin die mij weg heeft gebracht en op heeft gehaald. Marike was nog op tijd thuis om de wekelijkse maandagavond hondentraining te geven, ik heb een wandeling met de hondjes gemaakt. Ik ben thuis!



zondag, augustus 24, 2008

Stoplichten

Vlak voor ik weer het vliegtuig in stap nog even een tweede stukje over "verkeer". Ik schreef eerder al over de taxi's hier, ik kan ook nog wel iets schrijven over stoplichten.

De eerste dag dat we hier kwamen en moesten oversteken, moesten we nog even leren hoe de stoplichten hier werken. Op zich is het best eenvoudig. Als het licht op rood staat, dan zie je een aantal rijen met LED's die aangeven hoe lang het nog duurt voor het groen wordt. Handig. Als het groen is, zie je het aantal seconden dat het nog groen blijft. Ook handig.


Maar in de praktijk blijkt dat groen niet betekent dat je vrij baan hebt om over te steken. Want de stoplichten werken eigenlijk alleen voor rechtdoorgaand verkeer. Dus als je wilt oversteken dan wordt jouw voetgangerslicht groen tegelijk met de auto's die dezelfde kant op gaan. Maar je komt dan toch nog steeds afslaand autoverkeer tegen.

Andersom betekent rood dus ook niet altijd dat je niet kunt oversteken. Het is eigenlijk een beetje 50/50. De eerste dag moesten we oversteken op een kruispunt waar het heel rustig was en daar stond toevallig ook een politieauto. Dus wij bleven netjes staan voor rood en zijn bij groen gaan oversteken. Nu drie weken later, steken we overal gewoon over. Of het nu groen of rood is, het maakt weinig uit.

Net als tussen taxi's onderling geldt eigenlijk het recht van de sterkste of de brutaalste. Is er ruimte, dan pak je die. Dat geldt dus ook voor het oversteken, wie er als eerste is die heeft "de weg". Het lijkt in eerste instantie vrij gevaarlijk, maar al snel merk je dat de chaos ook een voordeel heeft. Iedereen let veel beter op elkaar. Men houdt rekening met het feit dat andere weggebruikers onverwachte dingen doen.

Laatste dag

Vandaag was mijn laatste dag in Beijing. De planning was om drie dingen te doen: het CCTV gebouw bekijken, in het HHH mijn saldo cashen en mijn laatste geld spenderen aan souvenirs in en winkel met officiële Olympische souvenirs. De eerste twee dingen zijn gelukt, het derde niet.

Ik heb mij door een taxi af laten zetten bij het CCTV gebouw. Dit is een gebouw ontworpen door rem Koolhaas en het is architectonisch een heel apart gebouw. Het zijn twee schuine pilaren die bovenaan haaks tegen elkaar aan 'hangen'. Het aparte is dat de twee pilaren elkaar nodig hebben, anders valt het gebouw om.

Helaas kon je niet onder het gebouw langs lopen, je kunt zelfs niet dichtbij komen. Er staat namelijk een grote muur omheen. Waarschijnlijk is het gebouw speciaal voor de Spelen extra beveiligd, ik weet niet of je er in de toekomst dichterbij kunt komen. Ik ben er een blok omheen gelopen om van alle kanten een foto te maken, maar de mooiste kant was toch de kant waar ik was begonnen.



Daarna dacht ik even naar het HHH te wandelen, maar ik heb mij enigszins vergist in de afstand. Dat krijg je als je voor de grote stukken altijd de taxi neemt. In het HHH koos ik voor een broodje gezond en een sapje. Het saldo dat daarna nog op mijn HHH-pas stond (je betaalt daar met een pasje dat je steeds kunt opwaarderen) kreeg ik uitbetaald toen ik de kaart inleverde.

Vanaf het HHH heb ik mij per taxi weer terug laten brengen naar het Olympische terrein, waar ik eerder deze week al een grote Beijing souvenir shop had bezocht. Ik had toen al wat gekocht, maar me voorgenomen op de laatste dag terug te keren om mijn laatste geld hiere uit te geven. Want ze hadden heel veel leuke dingen en alles was "Chinees" geprijsd.

Helaas waren alle winkels in verband met de sluitingsceremonie al om 16:00 uur gesloten en dus kon ik mijn laatste centen niet uitgeven. Gelukkig was ik er dus al eerder geweest en had ik ook een paar foto's genomen. Om aan te geven hoe groot deze shop was heb ik een foto gemaakt van alle caps. Als je gaat tellen, blijken het meer dan 200 verschillende caps te zijn!


Het afrekenen in deze winkel gaat net als in de meeste andere Chinese winkels nogal omslachtig. Je kiest eerst een artikel, dan krijg je een bonnetje van de verkoopster in die sectie van de winkel. Vervolgens moet je met die bon naar een kassa om te betalen. Daar neemt een dame je geld aan en een ander zet een stempel op je bon.

Vervolgens kun je dan weer terug naar de verkoopster die je artikel voor je had ingepakt. Daar wordt het toch weer even getoond, zodat je kunt controleren of je de juiste tas mee neemt. Ook de maat van de kleding wordt dan weer even aan je getoond, netjes maar wel een beetje overbodig.




Dit is eigenlijk wel typerend voor China. Het is niet zo efficiënt als in het westen, maar dat hoeft ook niet. Want er zijn heel erg veel Chinezen en arbeidskosten zijn laag. Het is voor de Chinese werkgevers dus helemaal geen probleem als methoden wat inefficiënt zijn.

zaterdag, augustus 23, 2008

Zomerpaleis

Na eerder al de chinese muur en de verboden stad te hebben bezocht, was het vandaag de attractie die in mijn boekje op nummer drie staat genoteerd: het zogenaamde "zomerpaleis". Eigenlijk is het geen paleis maar een enorm groot park met tientallen tempels. Het totale gebied heeft in het verleden dienst gedaan als buitenverblijf voor de keizers.



Als je de hoofdingang binnen komt, zie je eerst een groot aantal tempels waardoor je eigenlijk hetzelfde gevoel krijgt als in de verboden stad. Alle gebouwen hebben een chinese en engelse naam. Zo ook het gebouw waar voorstellingen werden gehouden: de "Garden of Virtue and Harmony". Daar werd door meerdere groepjes voorstellingen gegeven.





Loop je iets verder door dan kom je bij het meer dat driekwart van het totale gebied beslaat: "Kunming lake". Talrijke kleine bootjes varen hier heen en weer. De meeste toeristen liepen naar het oostelijke deel en in mijn boekje stond dat het westelijke deel erg mooi was en dat het favoriet was bij de lokale bevolking. Het boekje klopte, daar is het vooral een "park".



Het gaat te ver om te beschrijven welke bruggen en tempels ik heb gezien. Ik heb er in ieder geval een flinke 'wandeltraining' van gemaakt. Na ongeveer 4 uur wandelen (in behoorlijk heet weer) stond ik weer bij de uitgang. Het was vrij druk, maar het is niet moeilijk om je voor te stellen dat dit een heel prettig buitenverblijf is geweest in de 18e en 19e eeuw.

vrijdag, augustus 22, 2008

Bird's nest

Toen ik daags voor de opening in het HHH kaarten moest bestellen, was mijn eerste keus atletiek. Ik had toen onverwacht de keus uit meerdere dagen en wist niet welke dag of dagen het beste uit zou komen, omdat ik geen kaarten had voor andere evenementen. Uiteindelijk had ik gekozen voor twee avonden aan het eind van de week: gisteravond en vanavond.

Na vele malen langs te zijn gelopen, ben ik nu dus twee keer binnen in het stadion geweest.
Gisteravond na de fenomenale waterpolofinale zag ik het stadion vanaf een stoel bijna bovenin het stadion. Doordat het waterpolo was uitgelopen werd dat toen een kort bezoek. Vanavond kon ik de hele avond genieten vanaf een stoel vlakbij de baan.

Het stadion is de blikvanger geworden van deze Spelen, op vrijwel alle televisiestations zie je het stadion als achtergrond van de presentatoren. Het is ook een heel bijzonder gebouw. Vooral in de avond als het is verlicht is de buitenkant indrukwekkend mooi. Van ver af lijkt het van buiten letterlijk een vogelnest. Als je binnen bent heeft het meer weg van een mierennest. Het stadion is echt verschrikkelijk groot.



Ik had gisteren graag mijn stadsgenoot Gregory Sedoc in actie gezien, maar hij heeft de finale niet gehaald. Vanavond heb wel onze Nederlandse tienkamper gezien en ik heb vandaag de Nederlandse sprinters tijdens de finale van de 4x100 meter zien starten. Helaas heb ik ze niet zien finishen, het ging mis bij een wissel. Jamaica won zoals verwacht goud, in een nieuw wereldrecord.



Het meest spannend was toch wel het polsstokhoogspringen. Het goud werd daar gewonnen door Steve Hooker, een Australiër. Hij sloeg meerdere hoogtes over en bedwong de volgende twee hoogtes in de derde poging. Toen het goud binnen was en het stadion voor driekwart leeg was, presteerde hij het - wederom in de derde poging - om 1 centimeter hoger dan het Olympisch record te springen. Iedereen die nog aanwezig was stond op de banken!

Het was voor mij ook mijn eerste keer bij een atletiekwedstrijd, zoals ik had verwacht kom je ogen en oren tekort. Maar vooral het stadion is bijzonder. Iedereen die in Beijing is geweest en niet in het "birdsnest" is geweest (omdat de prijzen voor atletiek hoger waren, namelijk 20 en 40 en 80 euro) heeft echt iets gemist: de moeder aller sporten.









Mascottes


Elke Olympische Spelen heeft een mascotte. De Chinezen hebben gekozen voor 5 mascottes en je ziet ze overal in Beijing. Het zijn niet zomaar leuke knuffelbeesten, er zit een meervoudige symboliek in. In de eerste plaats hebben de mascottes de kleuren van de Olympische ringen. De olympische ringen staan voor de werelddelen.

De vijf mascottes staan ook voor 5 elementen: Beibei de vis staat voor water, Jingjing de panda staat voor bos, Huanhuan de olympische vlam staat voor vuur, Yingying de antilope staat voor aarde en Nini de zwaluw staat voor lucht. En dan zijn we er nog niet: als je de namen samenvoegt krijg je "Bei jing huan ying ni" en dat betekent: "Beijing heet u welkom."

Hier in Beijing zijn er meer dan 70 McDonalds en natuurlijk zitten de Olympische poppetjes in de happy meals, want McDonalds is een van de hoofdsponsoren. Net als bij andere restaurants eet je ook bij de McDonalds voor Chinese (zeer lage) prijzen. Wat mij wel verraste was dat de menu's scherper zijn van smaak, zelfs de cheeseburger is pikant!

Op het grote middengebied met alle "venues" kwam ik van de week een optocht tegen waarin de mascottes weer terug kwamen. Vijf praalwagens - zonder bloemen - met talrijke tieners vormden een kleurrijke optocht. Ook bij alle wedstrijden komen vlak voor aanvang vrijwilligers verkleed als mascottes het speelveld op. De mascottes zijn ook in de winkel een groot succes, waarschijnlijk 'vijf' keer zo succesvol als bij eerdere Spelen.















donderdag, augustus 21, 2008

Waterpologoud

Het is bekend: de zwemmers stelden hier in Beijing enigszins teleur door slechts een medaille te halen, al was het goud. Er werd op vier plakken gerekend. Maar naast het 'binnenwater' wordt er ook gezwommen in 'open water' en doen we ook mee met waterpolo. Vandaag heb ik een historische dag mee gemaakt voor de KNZB.

Nadat Maarten van der Weijden de eerste gouden medaille ooit won (open water zwemmen is een nieuwe discipline op de Olympische spelen) hebben de waterpolo dames ook goud gehaald! Hiermee wordt de KNZB op een plezierige wijze met de neus op de feiten gedrukt: er kunnen ook Olympische plakken gewonnen worden bij andere zwemporten dan wedstrijdzwemmen!

Het "open water" is deze Spelen Olympisch geworden, de Nederlandse waterpolo vrouwen mochten in Sydney voor het eerst aantreden. De Nederlandse dames waren voor die tijd zeer succesvol in het waterpolo maar ze kwamen in 2000 niet verder dan de vierde plaats. Daarna zakte het dames waterpolo weg en in Athene was niet eens een team aanwezig.

In 2006 ging Robin van Galen de uitdaging aan en ging met een groep dames fulltime trainen. Er is dus twee jaar hard toe gewerkt naar dit succes en stapsgewijs heeft Nederland de doelen gehaald en de verwachtingen overtroffen. Kwalificatie, de poule doorkomen, de kwart finale winnen, de halve finale winnen… en nu de finale.

Net als de wedstrijd om het brons - die er direct voor werd gespeeld - was de finale een kraker. Nederland kwam heel snel op een 4-0 voorsprong en alle oranjefans keken elkaar aan met een gevoel van: "dit kan toch niet?" Ik zat vrijwel helemaal vooraan en kon mijn oren niet geloven. De Amerikaansen kwamen echter terug tot 5-5.

Het bleef superspannend en de laatste minuut werd het 8-8. Nederland scoorde seconden voor het eind en het goud was binnen. Het is traditie dat coaches te water gaan, met of zonder hulp van de sporters. Het hele begeleidingsteam dook zelf het water in, de teamarts met een mooie salto. Ik heb gelezen dat ook Jack van Gelder het water in was gegooid door de dames, ik heb dat gemist maar gezien de stemming geloof ik het direct.

Het lot wil dat de Verenigde Staten en Nederland voor het toernooi veel met elkaar geoefend hebben. Daarbij was de Verenigde Staten - tevens wereldkampioen - het sterkste. Zowel Hongarije als de Verenigde Staten zijn dus verslagen toen het ertoe deed. Daarvoor hebben we een spreekwoord: "wie het laatst lacht, lacht het best." Nederland lacht hier in Beijing vannacht tot in de kleine uurtjes!






Lance van de lage landen

Vandaag is er historie geschreven op de roeibaan in Beijing. Daar waar eerder de roeiers medailles pakten is vandaag een heel bijzondere medaille gewonnen. Het is niet zomaar een lange afstandszwemmer die hier goud heeft gewonnen. Het is Maarten van der Weijden.

Hij was al een getalenteerd en redelijk succesvol lange afstandszwemmer, voordat in 2001 bij hem acute lymfatische leukemie werd geconstateerd. Na vier chemokuren en een stamceltransplantatie herstelde hij. Maar zwemmen daar had hij geen zin meer in.

Het was zijn moeder die hem toch heeft overgehaald om weer eens te gaan zwemmen. Voor Maarten was lopen in die tijd al vermoeid dus hij zag er tegenop. Maar toen hij het eenmaal deed, voelde het ontspannend. Hij ging steeds meer zwemmen en het ging steeds beter.

Het vorig hoogtepunt was dat Maarten eerder dit jaar wereldkampioen werd in Sevilla op de 25 km. Op de 10km - de enige afstand die bij de Olympische spelen wordt gezwommen - werd hij vierde. Maar daarmee kwalificeerde hij zich wel voor Beijing.

Het verhaal van Maarten was al heel bijzonder, nu hij Olympisch kampioen is geworden is het nog mooier geworden. Op zijn website www.maartenvanderweijden.com staat dit citaat: "Ik wilde laten zien dat er in het geval van kanker niet alleen maar verliezers zijn. Dat er ook mensen zijn die na zo'n ziekte wereldkampioen kunnen worden."

Er zijn vele redenen om bewondering te hebben voor Maarten. Hij is namelijk ook een heel aardige (boom van een) kerel en hij heeft geleefd voor de sport. Hij heeft maandenlang 15 of meer uur per dag in een hoogtetent geleefd. Vandaag en de komende dagen zal hij weinig slapen. Hij is nu een van de grootste helden van Beijing.



(Foto: Maarten ligt bovenaan, hier wisten we al dat hij ging winnen van de andere twee)






woensdag, augustus 20, 2008

Hockeyrokjes

Vanavond ben ik naar de halve finale hockey geweest, met de kaart die ik van een vriendelijke Duitser kon kopen tegen de oorspronkelijke prijs van (omgerekend) 8 euro. Een kaart voor hockey geeft je het recht om twee wedstrijden te kijken. Vanavond twee halve finales van de vrouwen. De eerste finale was tussen Duitsland en China.

Hoewel Duitsland tweemaal op voorsprong kwam, won China en daarmee een plaats in de finale. Vlak voor en na de wedstrijd kon ik even kennismaken met de analist van het hockey. Op mijn vraag welke tegenstander hij liever had, China of Duitsland gaf hij het antwoord dat hij de voorkeur gaf om de finale te spelen (en dus niet de wedstrijd om het brons).






Het kaartje dat ik had gaf recht op de overdekte tribune, wat in de vooravond een goede plek leek omdat het leek te gaan regenen. Maar uiteindelijk is het droog gebleven. Ik zocht een vrije plek waar ik goed zicht had op de warming-up en de dug-out van Nederland. De oranje gekleurde tribune heeft vijf maal mogen juichen en de dames spelen de finale tegen China.




Tijdens de halve finale hockey heb ik nog kaarten kunnen regelen voor de waterpolo finale van morgen, waarin Nederland tegen de verenigde Staten speelt voor goud. Een historische finale. Laten we hopen dat de waterpolo dames morgen net zo sterk spelen als de hockey dames vanavond hebben gedaan!